Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (Ελλάδα)
Οι Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (Α.Ε.Ν.) είναι δημόσιες σχολές της Ανώτατης Βαθμίδας που υπάγονται διοικητικά στο Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και επιβλέπονται από την Διέυθυνση Εκπαίδευσης Ναυτικών του Αρχηγείου Λιμενικού Σώματος − Ελληνικής Ακτοφυλακής. Ελληνική ναυτιλία Είναι οι κύριοι φορείς εκπαίδευσης των στελεχών εμπορικού ναυτικού στην Ελλάδα και διακρίνονται σε Σχολές Πλοιάρχων και Σχολές Μηχανικών. Οι Α.Ε.Ν στο σύνολό τους είναι δέκα και λειτουργούν σε διάφορες πόλεις της Ελλάδας όπως παρουσιάζονται κατωτέρω:
- Ασπρόπυργος - ΑΕΝ Ασπροπύργου - Πλοιάρχων/Μηχανικών
- Νέα Μηχανιώνα - ΑΕΝ Μακεδονίας - Πλοιάρχων/Μηχανικών
ΑΙΤΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΑΕΝ - Πρέβεζα - ΑΕΝ Ηπείρου - Πλοιάρχων
- Κύμη - ΑΕΝ Κύμης - Πλοιάρχων
- Αργοστόλι - ΑΕΝ Ιονίων Νήσων - Πλοιάρχων
- Χίος - ΑΕΝ Χίου - Μηχανικών
- Ύδρα -ΑΕΝ Ύδρας - Πλοιάρχων
- Οινούσσες - ΑΕΝ Οινουσσών - Πλοιάρχων
- Σύρος - ΑΕΝ Σύρου - Πλοιάρχων
- Χανιά - ΑΕΝ Κρήτης - Πλοιάρχων/Μηχανικών
Προϋποθέσεις εισαγωγής στις Ακαδημίες
- Πανελλήνιες εξετάσεις, Κάτοχος Απολυτηρίου Γενικού Λυκείου εσωτερικού ή εξωτερικού, ή Ναυτικού Λυκείου ή Β' Κύκλου Σπουδών ΤΕΕ.
- Να έχει την Ελληνική Ιθαγένεια.
- Να μην έχει συμπληρώσει το 27ο έτος της ηλικίας του.
- Να είναι υγιής και να γνωρίζει κολύμβηση (Στην κολύμβηση άπαντες εξετάζονται σε κολυμβητήρια κοντά στις σχολές).
- Να μην έχει τιμωρηθεί με στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων και να μην έχει καταδικαστεί για κακούργημα ή σε φυλάκιση ανώτερη του εξαμήνου καθ' υποτροπή ή μεγαλύτερη του εξαμήνου για λαθρεμπόριο ή λαθρεμπόριο ναρκωτικών ή για παράβαση του νόμου περί προστασίας του Εθνικού Νομίσματος ή για αδίκημα αναφερόμενο στην επί του πλοίου υπηρεσία και να μην έχει στερηθεί οριστικά το δικαίωμα να ασκεί το ναυτικό επάγγελμα.
Χρονολόγιο Φοίτησης στις Α.Ε.Ν
- Περίοδος πριν την εισαγωγή στο Α' Εξάμηνο:
Ιούνιος - Αύγουστος: Κατά τους μήνες Ιούνιο με Αύγουστο, το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας έχοντας ανακοινώσει τις προϋποθέσεις εισαγωγής στις Α.Ε.Ν και την ημερομηνία που πρέπει να καταθέσουν τα δικαιολογιτικά τους, περισυλλέγει αυτούς τους 3 μήνες τα δικαιολογητικά από τους υποψήφιους φοιτητές. Αυτά τα δικαιολογητικά συνήθως είναι: παράβολο της εφορίας, ακτινογραφία θώρακος, ηλεκτρονική αίτηση για εισαγωγή στην Α.Ε.Ν., φωτοτυπία ταυτότητας, 4 φωτογραφίες έγχρωμες τύπου ταυτότητας, απολυτήριο λυκείου και την ταυτότητα εξεταζόμενου στις Πανελλαδικές Εξετάσεις (προαιρετικά).
Αύγουστος: Βγαίνουν τα αποτελέσματα των Πανελλαδικών εξετάσεων
Σεπτέμβριος: Την τελευταία εβδομάδα του Σεπτεμβρίου βγαίνουν τα αποτελέσματα με τα ονομάτα των μαθητών που επέτυχαν στην εισαγωγή τους στις Α.Ε.Ν, αναγράφοντας τον βαθμό εισαγωγής τους και την πόλη φοίτησής τους. - Α' Εξάμηνο: Το Α' Εξάμηνο είναι θεωρητικό και ξεκινάει την πρώτη εβδομάδα του Οκτώβρη και τελειώνει τον Φεβρουάριο. Κατά το πρώτο εξάμηνο οι φοιτητές κάνουν εισαγωγή στο Ναυτικό Επάγγελμα μέσω των μαθημάτων αλλά και την προετιμασία για το πρώτο πρακτικό εξάμηνο που ξεκινάει τον Μάρτη, η προετιμασία περιλαμβάνει (αναζήτηση ναυτιλιακών εταιριών από τους ίδιους του φοιτητές για πρακτική εργασία στον στόλο τους ως Δόκιμοι, έκδοση Ναυτικού Φυλλαδίου με εκπαίδευση στα Σωστικά και Πυροσβεστικά Μέσα κατά τον Φεβρουάριο).
- Β' Εξάμηνο: Το Β' Εξάμηνο είναι πρακτικό και ξεκινάει τον Μάρτιο και τελειώνει στις 30 Σεπτεμβρίου. Πριν το πρακτικό ταξίδι όλοι οι φοιτητές που έχουν περάσει την εξεταστική, χορηγούνται το Κ.Ε.Π 1 (Κατευθυνόμενης Εκπαίδευσης επί του Πλοίου) με βεβαίωση από την ναυτιλιακή εταιρεία που θα εργασθεί. Το οποίο Κ.Ε.Π είναι βιβλίο που πρέπει να συμπληρώσουν οι φοιτητές κατά την διάρκεια της πρακτικής τους στο πλοίο. Το Κ.Ε.Π παραδίνεται από τον ίδιο τον φοιτητή στην οποία Α.Ε.Ν φοιτά (με προϋπόθεση αποδοχής του Κ.Ε.Π από την Α.Ε.Ν, ότι ο φοιτητής θα πρέπει να έχει θαλάσσια υπηρεσία 5 μηνών και 3 ημερών).
- Γ' Εξάμηνο: Το Γ' Εξάμηνο είναι θεωρητικό και ξεκινάει στις 1 Οκτωβρίου και τελειώνει τον Φεβρουάριο.
- Δ' Εξάμηνο: Το Δ' Εξάμηνο είναι θεωρητικό ξεκινάει μια εβδομάδα μετά την λήξη της εξεταστικής του Γ' εξαμήνου και τελειώνει στα τέλη του Ιουνίου, με χορήγηση του Κ.Ε.Π 2 για το δεύτερο πρακτικό ταξίδι.
- Ε' Εξάμηνο: Το Ε' Εξάμηνο είναι πρακτικό (είναι το τελευταίο πρακτικό ταξίδι κατά την φοίτηση στην Α.Ε.Ν.). Το δεύτερο πρακτικό εξάμηνο ξεκινάει αρχές Ιουλίου και τελειώνει τέλη Φλεβάρη. Όσοι φοιτητές δεν κατάφεραν να ταξιδέψουν στο πρώτο εξάμηνο, είναι υποχρεωτικό να ταξιδέψουν σε αυτό το εξάμηνο. Στην περίπτωση που φοιτητές δεν ταξιδέψουν ούτε σε αυτό το εξάμηνο, δεν θα μπορέσουν να προχωρήσουν στο ΣΤ' Εξάμηνο.
- ΣΤ' Εξάμηνο: Το ΣΤ' Εξάμηνο είναι θεωρητικό. Ξεκινάει αμέσως μετά την παράδοση του Κ.Ε.Π 2 από τους φοιτητές, δηλαδή τον Φεβρουάριο και τελειώνει τέλη του Ιουνίου.
- Ζ' - Η' Εξάμηνο: Το Ζ και το Η εξάμηνο είναι θεωρητικά. Είναι το δυο τελευταία εξάμηνα φοίτησης στην Α.Ε.Ν., που ξεκινούν από τον Οκτώβρη και τελειώνουν τον Ιούνιο.
- Απαραίτητη προϋπόθεση παραλαβής πτυχίου Γ' Αξιωματικού (Μηχανής ή Γέφυρας): Να έχει παραδώσει την πτυχιακή εργασία, να έχει περάσει όλα τα μαθήματα από όλα τα εξάμηνα και να έχει συμπληρώσει θαλάσσια υπηρεσία 12 μηνών.
Η Ναυτική Εκπαίδευση
Η εκπαίδευση στις σχολές αυτές περιλαμβάνει τον θεωρητικό τομέα, τον πρακτικό αλλά και αμειβόμενη εργασία επί πλοίου για δύο εξάμηνα. Μετά το τέλος του Α' Εξαμήνου οι σπουδαστές καλούνται να βγάλουν ναυτικό φυλλάδιο, για το οποίο φροντίζουν οι σχολές να ενημερώσουν τους σπουδαστές που και πως θα το παραλάβουν, αφού έχουν παρακολουθήσει κάποια σεμινάρια μικρής διάρκειας περί Σωστικών και Πυροσωστικών Μέσων.
Στις σχολές Σωστικών και Πυροσωστικών Μέσων οι σπουδαστές εκπαιδεύονται σε θέματα ασφαλείας για την ζωή τους στο πλοίο ή για την διάσωσή τους σε περίπτωση ναυαγίου, όπως επίσης και σε θέματα πυρκαγιάς και πρώτων βοηθειών. Αυτά είναι απαραίτητα διότι σε ένα ναυτικό ατύχημα πρέπει όλοι να είναι άρτια εκπαιδευμένοι στο πώς να το αντιμετωπίσουν με ψυχραιμία και να μην βάλουν σε κίνδυνο την ζωή τους.
Αφού τελειώσουν την παραπάνω εκπαίδευση τότε παραλαμβάνουν από τα Λιμεναρχεία της περιοχής τους τα Ναυτικά Φυλλάδια και αρχίζουν την αναζήτηση για Ναυτιλιακή εταιρία που θα τους προσλάβει και θα τους ναυτολογήσει σε κάποιο από τα πλοία της στην θέση του Δόκιμου Πλοίαρχου/Μηχανικού (Apprentice Officer/Engineer ή Cadet).
Με το επιτυχές πέρας του εκπαιδευτικού τους ταξιδίου επαναπατρίζονται και επιστρέφουν στα θρανία για το Β' και Γ' Εξάμηνο που διαρκούν ως το καλοκαίρι του επόμενου έτους. Όταν ολοκληρώσουν τα δύο εξάμηνα καλούνται να πάνε στο δεύτερο εκπαιδευτικό ταξίδι διάρκειας επίσης 6 μηνών. Αφού επαναπατριστούν και από αυτό το ταξίδι τότε συνεχίζουν στα δύο τελευταία έτη στης σχολής (Δ' - Ε' - ΣΤ' Εξάμηνα) όπου κάπου ενδιάμεσα σε αυτά θα παρακολουθήσουν και τον 2ο κύκλο σεμιναρίων περί σωστικών και πυροσωστικών μέσων.
Ειδικότερα οι σπουδαστές Πλοίαρχοι όταν τελειώσουν την σχολή παραλαμβάνουν το Πτυχίο τους και κάνουν περαιτέρω ειδική πρακτική και θεωρητική εκπαίδευση δύο εβδομάδων στο ΚΕΣΕΝ Ρ/Τ (Ραδιοτηλεγραφητών) το οποίο βρίσκεται στην Σχολή του Ασπροπύργου στις Δορυφορικές και Επίγειες Επικοινωνίες Κινδύνου και Ασφαλείας - GMDSS όπου είναι χρήσιμη για την απόκτηση του διπλώματος Πλοιάρχου Γ' Τάξεως και αποκτούν τον τίτλο Γενικού Χειριστή GMDSS - General Operator. Αφού επιτύχουν στις εξετάσεις GMDSS τότε περνούν υγειονομικές εξετάσεις από την Ανώτατη Ναυτική Υγειονομική Υπηρεσία - ΑΝΥΕ στο Ναυτικό Νοσοκομείο Πειραιά οι οποίες περιλαμβάνουν: Εξετάσεις ούρων και αίματος για εύρεση ναρκωτικών ουσιών και αλκοόλ, Οφθαλμιατρικές εξετάσεις (Μυωπία, Αστιγματισμό, Δυσχρωματοψία, Αχρωματοψία), Ψυχιατρικές εξετάσεις, Παθολογικές εξετάσεις και αφού κριθούν κατάλληλοι/λες παραλαμβάνουν από το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας το δίπλωμα και ονομάζονται Πλοίαρχοι Γ' Τάξεως Εμπορικού Ναυτικού - Captain Class C'. Μετά την απόκτηση του διπλώματος ο κάθε ανθυποπλοίαρχος προκειμένου να είναι έτοιμος να ναυτολογηθεί και να αναλάβει καθήκοντα ανάλογα τον τύπο του πλοίου που πρόκειται να υπηρετήσει περνά μια ακόμα σειρά ειδικής εκπαίδευσης σύμφωνα με την Διεθνή Σύμβαση STCW σε διάφορα ηλεκτρονικά συστήματα ναυσιπλοίας, ναυτιλιακά όργανα και προσομειωτές όπως ECDIS, RADAR/ARPA, Bridge Resource Management - BRM, Bridge Team Management - BTM, Advanced Oil/Gas/Chemical Tanker Safety Training, Accident & Risk Assessment, Bridge Maneuvering Simulator - BMS, Cargo Handling Simulator, Crowd & Crisis Management, Ship Security Officer Training - SSO, Ice Navigation, Voyage Planning, Accident & Incident Investigation, Adverse Weather Course και πολλά ακόμη ειδικά προγράμματα εκπαίδευσης τα οποία έχουν να κάνουν με τον τύπο πλοίου και τις διατάξεις και κανονισμούς που ορίζει η STCW.